Czego pokolenie Z oczekuje od rynku pracy

Pokolenie Z, urodzone między 1995 a 2010 rokiem, stopniowo wchodzi na rynek pracy. Jest to pierwsze pokolenie, które od najmłodszych lat dorastało z technologiami cyfrowymi i jako cyfrowi tubylcy ma wysokie poczucie własnej wartości w tym zakresie.

Pandemia koronawirusa znacząco wpłynęła na ostatnie lata nauki szkolnej oraz pierwsze lata nauki zawodu i studiów pokolenia Z: kwarantanna, zdalne nauczanie, zamknięcie szkół, uniwersytety online itp. oznaczały z jednej strony ścisłe ograniczenia w kontaktach, z drugiej strony młodzi uczniowie i studenci pozostali cyfrowo połączeni z całym światem.

Polityka wspiera pokolenie Z

Ci, którzy już w 2020 roku weszli na rynek pracy, często jako pierwsi tracili pracę z powodu kryzysu gospodarczego. Liczba oferowanych miejsc szkoleniowych w Niemczech również spadła w ciągu ostatnich dwóch lat. Trend, który można zaobserwować na całym świecie: młodzi ludzie częściej i dłużej pozostają bez pracy niż przed pandemią koronawirusa. Pod koniec 2021 roku wskaźnik ten wynosił w Niemczech 6,4 procent, a w całej Europie 14,0 procent. Aby zapobiec utrwaleniu się tego trendu, UE już pod koniec 2020 roku zwiększyła budżet „Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych“ (YEI) do 145 milionów euro.

Mimo że skuteczność obecnych działań okaże się dopiero w nadchodzących latach, spojrzenie na USA napawa optymizmem. Tam w minionym roku gwałtownie spadło bezrobocie wśród młodzieży i obecnie wynosi poniżej 10 procent – zgodnie z prognozami, tendencja ta utrzyma się w dłuższej perspektywie. Amerykańscy ekonomiści i psychologowie tłumaczą to tym, że młodzi ludzie z pokolenia Z, po latach pandemii, chcą teraz znów stać się aktywni.

Pokolenie Z pragnie odmiany w pracy

Pokolenie Z i tak jest bardziej zrelaksowane w kwestii swojej przyszłości zawodowej niż wszystkie poprzednie pokolenia. Są świadomi, że cyfryzacja zmieni pracę i codzienne życie w przyszłości, patrzą na to spokojnie i pozytywnie. Równowaga między życiem zawodowym a prywatnym odgrywa niewielką rolę. Zamiast tego szukają motywacji i sensu we własnym życiu zawodowym i prywatnym. Oznacza to jasne struktury i ustalone godziny pracy z wystarczającą ilością wolnego czasu na prywatne zainteresowania. Dlatego dla młodych ludzi raczej nie wchodzi w grę odpowiadanie na e-maile czy prowadzenie rozmów służbowych po godzinach pracy.

Pokolenie Z poszukuje interesujących i zróżnicowanych czynności zawodowych o zmiennych wyzwaniach. Tylko 38 procent może sobie wyobrazić pracę na całe życie. Z kolei częste zmiany pracy nie są niczym niezwykłym, oferty gospodarki opartej na zleceniach (gig economy) są często pożądanym wyborem.

Ekonomia gigów

• Gospodarka gig to rynek pracy dla freelancerów i osób wykonujących dodatkowe prace, które podejmują pojedyncze, ograniczone czasowo zlecenia. Prace te są zazwyczaj niechronione socjalnie i bez umowy o pracę.
• Obszary działalności gig workerów obejmują od jeżdżenia taksówką, dostarczania jedzenia, po obsługę klienta lub występowanie jako artysta. Za pomocą Internetu gig workerzy mogą znaleźć zlecenia na całym świecie, dotyczy to zarówno grafików freelancerów, jak i agencji.
• Badacze rynku pracy przewidują, że praca dorywcza (gig working) będzie w przyszłości stanowić dużą część świata pracy.